Toepassingen

(raam)Dorpels, Neuten, Vensterbanken & Plinten

Van oudsher fungeerde de buitendorpel (drempel) onder de voordeur als duurzame waterkering tegen het regenwater op de stoep. De houten kozijnstijlen steunden aan weerszijden van de dorpel op een natuursteen drager (neut) omdat hout nu eenmaal slecht tegen vocht kan.Ook nu nog worden natuursteen dorpels en neuten toegepast daar waar men contact met water kan verwachten aan kozijnonderzijden. Dit zijn dan meestal ook de binnendorpels van het toilet, de badkamer en keuken.
In combinatie met stenen vloeren worden alle aansluitende kozijnen vaak van natuursteen dorpels en neuten voorzien, omdat stenen vloeren veelal met water gereinigd worden.
Ook zijn natuursteen dorpels en neuten, evenals plinten nuttig voor het beschermen van de wand (stucwerk) of het kozijnschilderwerk tegen slijtage en stoten (bijvoorbeeld van de stofzuiger). Dorpels en neuten zijn niet alleen functioneel, maar omdat natuursteen ook nog uitstekend kan worden vormgegeven, ook vaak erg decoratief.



Natuursteensoort

Ook voor een dorpel of neut valt te kiezen uit de talloze natuursteen soorten wat betreft kleur, structuur en uiterlijk. Er is keuze uit graniet, marmer en kalksteen. Afhankelijk van de natuursteen verschilt het uiterlijk van homogeen tot geaderd en bont gekleurd. Natuursteen is er in veel verschillende kleuren, zoals: natuurlijk wit, crème, geel, oranje, rood, groen, bruin tot diep zwart. Helaas zijn niet alle soorten leverbaar in dikke delen, waardoor een dorpel of neut in vloermateriaal niet altijd mogelijk is. Als vervuiling een rol speelt, is de toepassing van lichtgekleurde dorpels niet aan te raden. Bij een buitentoepassing is de vorst- en weersbestendigheid van de natuursteensoort van groot belang. Dorpels en neuten worden vaak uitgevoerd in Belgische Hardsteen, omdat deze steensoort op alle fronten (ook prijstechnisch) goede eigenschappen heeft. De neutrale grijs/zwarte kleur combineert ook goed bij elk kozijn, metselwerk en wandafwerking.



Ontwerp

De afmetingen van dorpels en neuten zijn vrij te bepalen, de breedte maten zijn vaak aangepast aan de kozijnmaten en de dikten zijn gerelateerd aan sterkte eisen. Er zijn verschillende dorpels, oa. vlakke dorpels, ziekenhuisdorpels (met bolle bovenkant) en buitendeurdorpels met een afwaterend profiel. De neuten kunnen op de dorpel zijn gelijmd (losse- of plakneuten) of deze kunnen één geheel vormen met de dorpel (aangehakte neuten) welke vanzelfsprekend duurder zijn. Bij de neuten wordt de kozijnprofilering veelal overgenomen (via een mal). In de hoogte van de neut worden dan vervolgens overgangen gemaakt van het kozijnprofiel naar rechthoekige contouren (zgn. in/uitjes). Hierdoor sluit de neut ook weer aan op de rechthoekige zijkanten van de dorpel. Meestal ligt de dorpel tussen de neuten, behalve bij de plakneuten.

Voor enkele voorbeelden, zie werken.